به گزارش خبرنگار تسنیم از اردبیل، واقعه عاشورا و شهادت امام حسین و یاران باوفایش در دشت تفتیده کربلا با گذشت بیش از 1400 سال هنوز هم تازگی دارد و داغ مظلومان رشید دشت نینوا هر ساله در جان و دل مردم جهان روشن و سوزناک جریان دارد.

امام حسین (ع) با حرکت شهادت طلبانه خود در روز عاشورا مظلومیت فرزندان نبی مکرم اسلام را به گوش جهانیان رساند و آموزه‌های واقعه کربلا و قیام امام حسین با ابعاد گسترده‌ای که دارد سینه به سینه و در اقدام شورانگیز زینب (س) و با روشنگری آن بانوی رشیده تا امروز در جامعه بشری جاری و ساری است.

عشق به حسین در همه اعصار و قرون پررنگ تر از قبل شده و امروز مردم اردبیل در هر کوی و برزن بر سر و سینه زنان و با لباس های عزای حسینی اشک ماتم ریخته و عشق و دلدادگی خود را به دنیا نشان می دهند.

مردم اردبیل از دیرباز در یک رسم کهن از روز دوم محرم با حضور در بازار و به شکل سنتی در قالب دسته جات محلات ششگانه و هیات سینه زنی و زنجیرزنی به یاد تشنه لبان کربلا مراثی سوزناک سرداده و اشک ماتم می ریزند.

شعرای اردبیلی که دل در گرو عشق حسین داشته اند این اشعار و شاه بیت ها را سروده و امروز در عزای فرزند زهرا (س) ورد زبان هر پیر و جوانی است و دل ها با یاد این اشعار در غم فرزند نبی مکرم اسلا غرق در ماتم و عزا می شود.

حرکت دسته جات عزاداری اردبیل از روز دوم محرم در بازار تاریخی و سنتی اردبیل آغاز شده و صدها دسته عزاداری محلات شش گانه اردبیل از دوم محرم تا تاسوعای حسینی با حضور در بازار تاریخی اردبیل زنجیرزنی و سینه‌زنی کرده و در ایام سوگ سیدالشهدا (ع) عشق و علاقه خود را به سید و سالار شهیدان نشان می‌دهند.

این نوع عزاداری که در کشور منحصر به فرد است، تنها در اردبیل نمود واقعی پیدا کرده و عزاداران این شهر به ترتیب محلات با حضور در بازار تاریخی این شهر در یک سنت دیرین در عشق به سیدالشهدا (ع) اقامه عزا کرده و در حزن و اندوه خود را نشان می‌دهند.

محلات اردبیل به 6 محله شاخه یا خولا تقسیم شده در قالب 3 محله نعمتی و 3 محله حیدری شامل محلات محله‌های طوی (تابار)، اوچدکان و پیر عبدالملک به همراه تمامی کوچه‌ها و شعب تابعه منسوب به حیدری و محله‌های گازران، سرچشمه و دروازه (عالی قاپو) به همراه تمامی کوچه‌ها و شعب تابعه منسوب به نعمتی هستند.

در عزاداری دهه اول ماه محرم به جز روز اول و نهم محرم و یک روز جمعه که ما بین این ده روز واقع می‌شود، هر روز دسته یکی از محلات شش گانه و شعبه‌هایش به بازار تاریخی و خیابان‌های اصلی شهر اردبیل آمده و به عزاداری می‌پردازند.

ترتیب حضور محلات در بازار تاریخی بدین صورت است که روز دوم محرم محله گازران و شعبات تابعه، روز سوم محرم محله سرچشمه و شعبات تابعه، روز چهارم محرم محله عالی‌قاپو و شعبات تابعه، روز پنجم محرم محله پیرعبدالملک و شعبات تابعه، روز ششم محرم محله اوچدکان و شعبات تابعه و روز هفتم محرم محله طوی و شعبات تابعه در بازار تاریخی اردبیل عزاداری می‌کنند.

گئنه گتدیم گوزومون یاشینی بازاره حسین

حضور دسته جات عزاداری اردبیلی های حسینی در بازار که از ابتدای صبح تا غروب آفتاب برگزار می شود همه ساله مشتاقان و دلدادگان حسین را از سراسر ایران به اردبیل رهسپار کرده و شاهد برگزاری این آئین سنتی – معنوی می کند.

این شور و شعور حسینی در بازار اردبیل همراه با نواهایی است که چشم هر شنونده ای را به اشک نشانده و دل ها را میهمان دشت تفتیده نینوا می کند.

آنجایی که جوانان اردبیلی بر سر و سینه زنان یکصدا فریاد می زنند؛

گینه گتدیم گوزومون یاشینی بازاره حسین/ساتورام سن کیمی بیر خیبره خریداره حسین/ باشیمون اوستونه گل قبریمین اول گجه سی/ سنی ورروک قسم قولسوز علمداره حسین

این اشعار ناب که در یک قرن اخیر توسط شعرای عاشورایی و حسینی اردبیل سروده شده است سال هاست در رثای فرزند زهرا در کوی و برزن به گوش می رسد.

مردم این دیار با عشق به حسین (ع) زیسته و حب امام حسین و اهل بیت مظلومش شناسنامه هویتی اردبیلی ها شده است.

در چند سال اخیر علاوه بر عزاداری محلات شش‌گانه طبق برنامه قدیمی، عزاداران حسینی در روز تاسوعا و عصر عاشورا با تجمع عظیم و منسجم در میدان عالی قاپوی اردبیل عشق و ارادت خود را به به سرور و سالار شهیدان حضرت اباعبدالله الحسین (ع) و یاران باوفایش به نمایش می‌گذارند.

سنت‌های فراوانی که بعد از قیام عاشورا در بین ملت‌های جهان ایجاد شد همگی ریشه در باورها و اعتقادات مردمی دارد که با قلبی سوزناک و خاطری پریشان در شهادت پسر زهرا (س) همه ساله زنده و بالنده است و پرچم شهادت و شرف عاشورا هرگز بر زمین گذاشته نخواهد شد و چه زیبا گفته اند شعرای آذری: «یئل یاتار، طوفان یاتار، یاتماز حسینون پرچمی»

امروز در گوشه گوشه این شهر بزرگ و ولایی که به دارالارشاد، دارالامان و پایتخت حسینیت معروف است پرچم‌های عزا و بیرق‌های سوگواری برای شهدای کربلا و 72 شهید گلگون کفن دشت نینوا برپاست و این مراسمات تا پایان ماه صفر ادامه خواهد داشت.

عشق به شهید کربلا رنگ کهنگی نمی گیرد

مدیرکل تبلیغات اسلامی استان اردبیل در حاشیه برگزاری مراسمات سنتی عزاداری مردم اردبیل در بازار تاریخی این شهر در گفتگو با خبرنگار تسنیم در اردبیل، اظهار داشت: در حالی که بسیاری از حوادث تاریخی در گذر ایام به دست فراموشی سپرده می‌شوند، نهضت عاشورا و ارادت به حضرت اباعبدالله الحسین (ع) همچنان با گذشت قرن‌ها، هر ساله پرشورتر و زنده‌تر از پیش در میان آزادی‌خواهان جهان جریان دارد.

حجت الاسلام قاسم جعفرزاده خاطرنشان کرد: نهضت حسینی که بر پایه‌ اصول بنیادین آزادگی، عدالت‌خواهی و مبارزه با ظلم بنا شده است، امروزه نه تنها به عنوان یک رویداد مذهبی، بلکه به مثابه یک مکتب اخلاقی و اجتماعی فراتر از مرزهای جغرافیایی و زمانی، تأثیرات عمیقی بر جوامع بشری گذاشته است.

وی راز ماندگاری این عشق را فطری بودن پیام عاشورا دانست و بیان کرد: عشق به شهید کربلا رنگ کهنگی نمی‌گیرد و گرچه تقابل حق و باطل در تمام اعصار جاری است اما حسین (ع) متعلق به زمان خاصی نیست، بلکه الگوی تمام عیار ایستادگی در برابر ستم برای تمامی نسل‌هاست.

مدیرکل تبلیغات اسلامی استان اردبیل ادامه داد: نمود عینی این ارادت همیشگی، در توسعه و برگزاری پرشور مراسم‌های آیینی، به ویژه راهپیمایی عظیم اربعین حسینی دیده می‌شود که هر سال با حضور میلیونی عاشقان از سراسر جهان، پیام وحدت و حق‌طلبی شهید کربلا را به گوش جهانیان می‌رساند.

حجت الاسلام جعفرزاده اضافه کرد: تداوم این مسیر، نشان‌دهنده پیوند عمیق میان ارزش‌های عاشورایی و نیازهای معنوی انسان معاصر است که باعث شده یاد و نام اباعبدالله الحسین (ع) همچنان منبع الهام‌بخش حرکت‌های اجتماعی و اخلاقی در جهان امروز باقی بماند.

طنین «یا حسین» در قلب بازار اردبیل جلوه‌ای ماندگار از ارادت کهن

بازار تاریخی اردبیل که از دیرباز به عنوان قلب تپنده‌ عزاداری‌های سنتی در این استان شناخته می‌شود، در روزهای اخیر صحنه برگزاری آیین‌های سوگواری با سبک و سیاق اصیل و منحصر‌به ‌فرد اردبیلی‌ها بود. عزاداران با تشکیل دسته‌های سینه‌زنی و زنجیرزنی، در حالی که نوای مداحی‌های حماسی و سوزناک با لهجه شیرین آذری در فضای بازار طنین‌انداز بود، جلوه‌ای از وفاداری به مکتب عاشورا را به نمایش گذاشتند.

در این مراسم، نه تنها کسبه و بازاریان، بلکه اقشار مختلف مردم از نقاط گوناگون شهر با حضور در مسیرهای منتهی به بازار و تجمع در میدان عالی‌قاپو و صحن بازار یاد و خاطره‌ فداکاری‌های حضرت اباعبدالله (ع) و یاران باوفایش را گرامی داشتند.

یکی از عزاداران حاضر در این مراسم با بیان اینکه عزاداری در بازار اردبیل ریشه در فرهنگ و تاریخ این شهر دارد، در گفتگو با خبرنگار تسنیم در اردبیل، اظهار داشت: ارادت به حسین (ع) در اردبیل رنگ کهنگی نمی‌گیرد و هر سال پرشورتر از سال قبل ادامه دارد.

وی خاطرنشان کرد: این آیین‌ها فقط سوگواری نیست، بلکه پیامی از استقامت، مردانگی و آزادگی است که از گذشتگان به ما رسیده و ما نیز موظف به حفظ و انتقال آن به نسل‌های آینده هستیم.

آیین‌های عزاداری بازار اردبیل که به دلیل حفظ اصالت و سبک‌های سنتی شهرت ملی دارد، همچنان به عنوان یکی از مهم‌ترین کانون‌های ترویج فرهنگ حسینی در شمال غرب کشور شناخته می‌شود که توانسته است با وجود گذشت سالیان دراز همچنان زنده، تازه و پویا باقی بماند.

گزارش از: عادله جوادزاده رخشانی

انتهای پیام/132