به گزارش خبرگزاری تسنیم از کرج، با پیشبینی فعال شدن سامانه بارشی جدید در البرز بار دیگر نگرانیها درباره وقوع سیلابهای ناگهانی و ویرانگر در مسیلها و حاشیه رودخانههای استان افزایش یافته است؛ هشدارهایی که هر سال تکرار میشوند، اما همچنان این پرسش جدی را در ذهن افکار عمومی زنده نگه میدارند که چرا با وجود همه تجربههای تلخ گذشته، هنوز بسیاری از شهروندان خطر را جدی نمیگیرند؟
بر اساس پیشبینیهای سازمان هواشناسی، احتمال وقوع بارشهای رگباری، رعد و برق، وزش باد شدید، آبگرفتگی معابر و افزایش روانآبها در سطح استان البرز وجود دارد؛ شرایطی که میتواند در مدت زمانی کوتاه، آرامش مناطق کوهستانی و حاشیه رودخانهها را به صحنهای از بحران و خسارت تبدیل کند اما آنچه بیش از خود بارندگیها نگرانکننده به نظر میرسد، بیتوجهی بخشی از مردم به هشدارهای رسمی است.
این موضوع در سالهای اخیر بارها خسارات جبرانناپذیری را به دنبال داشته و همچنان یکی از چالشهای مدیریت بحران است. تجربه سیلابهای سالهای اخیر نشان داده که بخشی از حوادث، نه به دلیل غافلگیری کامل، بلکه به علت نادیده گرفتن هشدارها و باور نکردن خطر رخ میدهد. بسیاری از افراد تصور میکنند سیلاب پدیدهای دور از دسترس است و تا زمانی که آن را از نزدیک نبینند، خطری متوجه آنها نخواهد بود.
وقتی رودخانهها ناگهان خشمگین میشوند
درحالیکه ستاد مدیریت بحران بارها بر خودداری از توقف در حاشیه رودخانهها، مسیلها و مناطق مستعد سیلاب تأکید کرده، همچنان شاهد حضور خانوادهها و گردشگرانی هستیم که برای استراحت، صرف غذا، ثبت عکس یادگاری یا گرفتن سلفی، حاشیه رودخانهها و مسیرهای کوهستانی را انتخاب میکنند، غافل از آنکه سیلابهای کوهستانی بر خلاف تصور عمومی، فرصت فرار را به انسانها و گردشگران نمیدهند.
این سیلابها میتوانند تنها در چند دقیقه و با سرعتی خیرهکننده از ارتفاعات سرازیر شوند و هر آنچه در مسیرشان قرار دارد، از خودرو گرفته تا تجهیزات و حتی جان انسانها را با خود ببرند. کارشناسان بارها هشدار دادهاند که در بسیاری از موارد، بارش اصلی حتی در محل وقوع حادثه رخ نمیدهد و ممکن است چند کیلومتر بالاتر در ارتفاعات اتفاق افتاده باشد اما حجم عظیم روانآبها به سمت پاییندست حرکت کند.
برای درک ابعاد خطر، کافی است تصاویر و خاطرات تلخ سیلابهای سالهای گذشته در جاده چالوس را مرور کنیم؛ حوادثی که هنوز هم در ذهن مردم و نیروهای امدادی زنده است. آن روزها، بارشهای شدید و وقوع سیلاب ناگهانی موجب شد بخشهایی از محور چالوس دچار خسارت شود. خودروهای بسیاری در گلولای گرفتار و برخی مسیرها کامل مسدود شدند و صدها نفر ساعتها در شرایط دشوار گرفتار ماندند.
عملیاتهای گسترده امداد و نجات، تخلیه مسافران، بازگشایی مسیرها و جبران خسارات زیرساختی، هزینه سنگینی بود که بر دوش دستگاههای اجرایی و جامعه قرار گرفت؛ هزینهای که بخش مهمی از آن میتوانست با رعایت هشدارها و پرهیز از سفرهای غیرضروری کاهش یابد. امروز نیز با نزدیک شدن موج جدید بارندگیها، مهمترین راه مقابله با حوادث طبیعی، افزایش فرهنگ ایمنی و توجه جدی مردم به هشدارهاست.
البرز در آمادهباش
در همین راستا، ستاد مدیریت بحران استان البرز با صدور اطلاعیهای از تمامی شهروندان خواسته است ضمن حفظ آرامش، توصیههای ایمنی را با جدیت دنبال کنند. بر اساس این اطلاعیه با توجه به پیشبینی سازمان هواشناسی مبنی بر فعالیت سامانه بارشی و احتمال وقوع بارشهای رگباری، رعد و برق، وزش باد شدید، آبگرفتگی معابر و افزایش روانآبها، رعایت نکات ایمنی برای همه شهروندان ضروری است.
ستاد مدیریت بحران استان البرز در اطلاعیه خود از شهروندان خواسته است با توجه به شرایط جوی پیشرو، از تردد و توقف در حاشیه رودخانهها، مسیلها و مناطق مستعد سیلاب بهطور جدی خودداری کنند، چراکه در زمان وقوع بارشهای شدید، احتمال طغیان ناگهانی رودخانهها و افزایش حجم روانآبها وجود دارد و این مناطق میتوانند در مدت زمانی کوتاه به نقاطی بسیار خطرناک تبدیل شوند.
همچنین از مردم درخواست شده انجام سفرهای غیرضروری، بهویژه در محورهای کوهستانی و مناطق مرتفع استان را تا پایان شرایط ناپایدار جوی به تعویق بیندازند تا از گرفتار شدن در مسیرهای حادثهخیز و بروز مشکلات احتمالی جلوگیری شود. کارشناسان تأکید دارند در زمان فعالیت سامانههای بارشی، شرایط جوی در مناطق کوهستانی ممکن است در مدت کوتاهی دستخوش تغییرات ناگهانی و مخاطرهآمیز شود.
هشدار برای کشاورزان و دامداران
در این اطلاعیه بر لزوم آمادگی بهرهبرداران بخش کشاورزی نیز تأکید و از کشاورزان، باغداران و دامداران خواسته شده نسبت به ایمنسازی تجهیزات، محصولات، دامها و تأسیسات خود اقدامات لازم را انجام دهند تا خسارات احتمالی ناشی از بارندگیهای شدید و وزش باد کاهش یابد. این بخش به دلیل قرار گرفتن در معرض مستقیم مخاطرات جوی، از جمله حوزههایی است که بیشترین آسیبپذیری را در این شرایط دارد.
مدیریت بحران استان البرز همچنین از شهروندان خواسته از پارک خودرو در کنار درختان فرسوده، تابلوهای تبلیغاتی، تیرهای برق و سازههای موقت خودداری کنند زیرا وزش باد شدید و شرایط ناپایدار جوی میتواند خطر سقوط این سازهها و وارد آمدن خسارت به خودروها و شهروندان را افزایش دهد. رعایت این توصیه میتواند از بروز بسیاری از حوادث و خسارات مالی قابلپیشگیری در روزهای ناپایدار جوی جلوگیری کند.
بر اساس این اطلاعیه، تمامی دستگاههای اجرایی، شهرداریها، دهیاریها و نیروهای امدادی در آمادهباش کامل قرار دارند تا در صورت بروز هرگونه حادثه یا شرایط اضطراری، خدماترسانی لازم در کوتاهترین زمان ممکن انجام شود. این آمادگی با هدف کاهش پیامدهای احتمالی حوادث جوی و افزایش سرعت امدادرسانی به شهروندان در مناطق در معرض خطر در نظر گرفته و تدابیر لازم اتخاذ شده است.
فاصله یک تصمیم تا یک فاجعه
از سوی دیگر، شهروندان باید تا عادی شدن شرایط جوی از حضور در ارتفاعات، انجام فعالیتهای کوهنوردی، طبیعتگردی و برپایی کمپ در مناطق باز خودداری کنند زیرا تغییرات ناگهانی آبوهوا در مناطق کوهستانی میتواند خطرات جدی برای افراد به همراه داشته باشد. مدیریت بحران البرز همچنین تأکید کرده که اخبار، اطلاعیهها و هشدارهای جوی تنها از طریق رسانههای رسمی و مراجع معتبر پیگیری شود.
در این اطلاعیه همچنین از شهروندان خواسته شده از توجه به شایعات و اخبار تأییدنشده در فضای مجازی پرهیز کنند و در صورت بروز هرگونه حادثه، موضوع را در سریعترین زمان ممکن از طریق سامانههای امدادی و خدماتی به مسئولان اطلاع دهند تا اقدامات لازم برای امدادرسانی و مدیریت شرایط انجام شود. اطلاعرسانی دقیق و بهموقع میتواند نقش مهمی در تسریع امدادرسانی و کاهش خسارات احتمالی داشته باشد.
واقعیت این است که هشدارهای هواشناسی تنها مجموعهای از اطلاعیههای اداری نیستند، این هشدارها با هدف حفظ جان و مال شهروندان صادر میشوند. هر هشدار نارنجی یا قرمز، حاصل بررسیهای تخصصی و ارزیابیهای دقیق کارشناسانی است که تلاش میکنند پیش از وقوع بحران، مردم را از خطرات احتمالی آگاه کنند. تجربه ثابت کرده است که طبیعت در زمان خشم، فرصتی برای جبران اشتباهات باقی نمیگذارد.
از همین رو، رعایت چند توصیه ساده و پرهیز از حضور در مناطق پرخطر میتواند از وقوع بسیاری از حوادث تلخ جلوگیری کند. اکنون که البرز در آستانه ورود سامانه بارشی جدید قرار گرفته است، انتظار میرود شهروندان بیش از گذشته هشدارها را جدی بگیرند، چراکه گاهی تنها یک تصمیم درست، میتواند فاصله میان یک روز عادی و یک فاجعه جبرانناپذیر باشد؛ موضوعی که بارها در حوادث مشابه به اثبات رسیده است.
انتهای پیام/