فربد رزازی معاون دانشجویی باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان در گفت‌وگو با خبرنگار اجتماعی خبرگزاری تسنیم اظهار کرد: عنوان این باشگاه به‌خوبی بیانگر اهداف و آرمان‌های آن است؛ چراکه هم فضایی پژوهشی را فراهم آورده و هم نگاه ویژه‌ای به مخاطبان جوان دارد. اگرچه بخش نخبگانی باشگاه به سایر حوزه‌ها نیز می‌پردازد، اما وظیفه اصلی ما ایجاد امید در بدنه پژوهشی کشور، اعتلای علمی و رشد فردی مخاطبان است.

وی افزود: ما در این حوزه به شبکه‌سازی میان پژوهشگران، ایجاد انگیزه و ترسیم مسیرهای رشد از دیدگاه پژوهشی و آینده شغلی توجه ویژه‌ای داریم تا میزان اثرگذاری این افراد در جامعه افزایش یابد. این فعالیت‌ها در چندین مسیر مشخص دنبال می‌شود که یکی از مهم‌ترین آن‌ها، مدیریت انجمن‌های علمی دانشجویی است؛ این انجمن‌ها فضایی غیررسمی برای رشد اجتماعی و علمی دانشجویان مهیا می‌کنند تا افراد توانمندی‌های مدیریتی، علمی و مسئولیت‌پذیری خود را در حوزه‌های تخصصی به نمایش بگذارند.

معاون دانشجویی باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان با اشاره به تنوع فعالیت‌های این مرکز تصریح کرد: برگزاری مسابقات در سطوح دانشجویی و دانش‌آموزی، حوزه‌های توان‌افزایی با هدف توسعه مهارت‌های پژوهشی و همچنین تعریف طرح‌های پژوهشی که در آن دانشجویان «مشق پژوهش» می‌کنند، از جمله اقدامات ماست. این باشگاه از سال 1377 افتتاح شده و اکنون پس از 27 سال فعالیت در دانشگاه آزاد اسلامی، هم به مخاطبان داخل و هم خارج از دانشگاه خدمات ارائه می‌دهد، هرچند اولویت اصلی با بدنه دانشگاه است.

رزازی در پاسخ به سوالی درباره تعداد اعضای این شبکه گفت: در حال حاضر بیش از یک میلیون و 400 هزار دانشجو و بیش از 150 هزار دانش‌آموز در دانشگاه آزاد مشغول فعالیت هستند. این جمعیت بزرگ به‌شکل‌های مختلف از فعالیت‌های باشگاه بهره‌مند می‌شوند. همچنین مدیریت درخواست‌های دانشجویی و ارتباط آن‌ها با بدنه اداری دانشگاه از طریق سامانه مجازی «حامی» انجام می‌شود که فراتر از بحث انگیزشی، یک بازوی اجرایی و اداری برای دانشجویان است.

وی با تاکید بر تغییر الگوهای آموزشی خاطرنشان کرد: ما به‌دنبال نوع دیگری از یادگیری هستیم که در آن به‌جای الگوهای سنتیِ «معلم‌محور» و شنونده بودن دانش‌آموز، فضا بر پایه «یادگیری دانش‌آموزمحور» طراحی شده است. این روش باعث مسئولیت‌پذیری و نتیجه‌گرا شدن فرد شده و مهارت‌هایی نظیر کار تیمی، فن بیان و انتخاب پژوهش‌های نیازمحور را به او می‌آموزد. جشنواره «فرهیختگان جوان» نیز محلی برای عرضه تجربی همین دستاوردهاست که اکنون در فضای مجازی به‌صورت یک نمایشگاه دائمی و شبکه پژوهشی پایدار درآمده است.

رزازی در پایان در خصوص تجاری‌سازی دستاوردهای اعضا و تفاوت این باشگاه با مراکز رشد یادآور شد: باشگاه پژوهشگران جوان، مرکز رشد یا پارک علم و فناوری نیست، بلکه «مهدکودک پژوهش» است. در اینجا پژوهشگر یاد می‌گیرد که چگونه پژوهش کند و خروجی ما، فردی با مهارت‌های اجتماعی و پژوهشی است که بلوغ لازم برای استقرار در مراکز رشد و پارک‌های فناوری را کسب کرده است. بنابراین، ما پژوهش را با میزان فروش نمی‌سنجیم، بلکه معیار ما «بلوغ پژوهشگر» است تا ورودی‌های کیفی برای سراهای نوآوری و پارک‌های علم و فناوری کشور تامین شود.

رزازی در ادامه با اشاره به گستره فعالیت‌های باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان گفت: اگر بخواهیم آماری از فعالیت‌ها ارائه کنیم، تعداد پژوهش‌های انجام‌شده در این مجموعه به چند هزار طرح می‌رسد و چند صد هزار نفر از دانشجویان و دانش‌آموزان از برنامه‌های آن بهره‌مند شده‌اند. البته فعالیت‌های باشگاه صرفاً به اجرای طرح‌های پژوهشی محدود نیست و دانشجویان فعال در انجمن‌های علمی و همچنین دانش‌آموزان و دانشجویان حاضر در جشنواره‌ها نیز از مخاطبان اصلی این مجموعه محسوب می‌شوند.

وی افزود: خروجی این برنامه‌ها تربیت افرادی است که انگیزه و مسئولیت‌پذیری لازم برای خدمت علمی و تخصصی به کشور را پیدا کرده‌اند و می‌توانند در مسیر توسعه علمی کشور نقش‌آفرینی کنند.

معاون دانشجویی باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان درباره همکاری این مجموعه با بنیاد ملی نخبگان اظهار کرد: بله، همکاری‌های مشترکی با بنیاد ملی نخبگان داریم و بسیاری از برنامه‌های ما با حمایت و تعامل این بنیاد تکمیل می‌شود. به‌طور مثال در جشنواره «فرهیختگان جوان» پس از برگزاری جشنواره، معرفی افراد برگزیده به بنیاد ملی نخبگان انجام می‌شود. همچنین در سال‌های گذشته نمایندگان بنیاد ملی نخبگان به‌صورت حضوری از روند برگزاری جشنواره بازدید می‌کردند که امسال این موضوع در بستر فضای مجازی دنبال خواهد شد.

رزازی در ادامه درباره جشنواره پروژه‌های دانش‌آموزی «فرهیختگان جوان» تصریح کرد: تجربه نشان می‌دهد علاقه به یادگیری زمانی شکل می‌گیرد که دانش‌آموز محور فعالیت باشد. در بسیاری از روش‌های نوین آموزشی نیز بر همین اصل تاکید شده است. یکی از این روش‌ها «یادگیری مبتنی بر پروژه» یا PBL است؛ در این روش، به جای آنکه دانش‌آموز صرفاً آموزش نظری دریافت کند، یک پروژه در اختیار او قرار می‌گیرد و دانش‌آموز برای پیشبرد آن، خود به دنبال یادگیری مهارت‌ها و دانش مورد نیاز می‌رود.

وی ادامه داد: در این فرآیند، نقش معلم از آموزش‌دهنده صرف به هدایت‌کننده پروژه تغییر می‌کند و رشد دانش در یک فضای یادگیری مبتنی بر پروژه اتفاق می‌افتد. این شیوه همچنین انگیزه دانش‌آموزان را افزایش می‌دهد؛ زیرا در پایان می‌توانند نتیجه کار خود را به دیگران ارائه کنند.

معاون دانشجویی باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان خاطرنشان کرد: در جشنواره «فرهیختگان جوان» نیز دقیقاً همین رویکرد دنبال می‌شود؛ به این معنا که دانش‌آموزان خروجی پژوهش‌های خود را ارائه می‌کنند و این جشنواره بستری برای بروز و نمایش دستاوردهای آنان است. در واقع، صرف حضور دانش‌آموزان در این جشنواره نشان‌دهنده به ثمر رسیدن پروژه‌های آن‌هاست و از این منظر می‌توان گفت همه شرکت‌کنندگان برنده هستند.

رزازی بیان کرد: دانش‌آموزان در این جشنواره به شیوه‌های مختلفی دستاوردهای خود را ارائه می‌کنند؛ برخی به‌صورت سخنرانی پژوهش خود را ارائه می‌دهند، برخی گزارش مکتوب یا دستاوردهای عملی و ساخته‌های خود را معرفی می‌کنند و برخی نیز از طریق تولید محتوا، طراحی وب‌سایت یا ساخت نرم‌افزار نتایج کار خود را به نمایش می‌گذارند. علاوه بر این، بخش‌های رقابتی و برنامه‌های جانبی متنوعی نیز در جشنواره پیش‌بینی شده است.

انتهای پیام/